Қысқаша айтқанда, бұл жағдайдың негізгі себебі тек жасанды интеллект емес. Журналистикадағы жұмыс нарығы соңғы бірнеше жылда бірнеше фактордың әсерінен өзгерді, ал ЖИ сол өзгерісті жеделдетті.
Негізгі себептері:
Редакциялар ықшамдалды. Көптеген БАҚ жарнама табысының азаюына байланысты штаттарын қысқартты немесе жаңа қызметкерлерді сирек алады.
Ваканциялар ашық жарияланбайды. Журналистикада жұмыс көбіне таныстық, ұсыныс немесе тікелей редакцияға хабарласу арқылы табылады. Сондықтан HeadHunter немесе Enbek.kz толық көріністі бермейді.
Бір маманнан бірнеше дағды талап етіледі. Қазір тек мәтін жазатын журналист емес, фото, видео, әлеуметтік желі, SEO, SMM, монтаж сияқты дағдылары бар мультимедиалық журналистер сұранысқа ие.
Фриланс көбейді. Кейбір редакциялар тұрақты штаттың орнына авторлармен келісімшарт арқылы жұмыс істейді.
Ал ЖИ-дің әсері қандай?
ЖИ журналистерді толық алмастырған жоқ, бірақ кейбір міндеттерді автоматтандырды:
қысқа жаңалықтарды бастапқы нұсқада жазу;
мәтінді редакциялау;
тақырып пен лид ұсыну;
транскрипция жасау;
аударма және қысқаша мазмұндау.
Соның нәтижесінде редакция бұрын 3–4 адамның істейтін техникалық жұмысын 1–2 адаммен атқара алады. Бұл әсіресе бастапқы деңгейдегі (junior) ваканциялардың азаюына әсер етті.
Сонымен қатар, жақсы журналистерге сұраныс әлі де бар. Әсіресе:
аналитикалық материал жазатын;
дереккөзбен жұмыс істейтін;
сұхбат алатын;
фактчекинг жасайтын;
қазақ және орыс тілдерін қатар меңгерген;
мультимедиа контент жасайтын мамандар қажет.
Сіздің жағдайыңызға келсек, филология мен редакторлық тәжірибеңіз – жақсы негіз. Бірақ қазіргі нарықта тек "журналист" ваканциясымен шектелмей, мына бағыттарды да қарастырған жөн:
контент-редактор;
UX-редактор;
копирайтер немесе контент-менеджер;
PR-менеджер;
коммуникация маманы;
мемлекеттік органдардың немесе компаниялардың баспасөз қызметі;
білім беру платформаларының редакторы.
Егер сіздің бұрын сайт редакторы болған тәжірибеңіз болса, осы бағыттарда журналистикаға қарағанда көбірек ваканция табылуы мүмкін