«Ақын қонақтар» — бұл жеке роман емес. Бұл Мұхтар Әуезовтің «Абай жолы» роман-эпопеясынан алынған үзінді (тарау немесе эпизод). 5-сыныптың қазақ әдебиеті бағдарламасында оқытылады.
Үзінді туралы қысқаша: «Ақын қонақтар» — Мұхтар Әуезовтің «Абай жолы» роман-эпопеясынан алынған бөлік. Үзіндіде Абай үйіне ақын қонақтар келіп, домбыра тартып, жыр айтқан сәт суреттеледі. Бұл — кішкентай Абайдың сөз өнеріне, поэзияға деген махаббатының оянған кезі.
Негізгі кейіпкерлерге мінездеме:
1. Абай (Ибраһим)
Үзіндідегі бас кейіпкер, әлі бала жасөспірім
Сырт келбеті: қара торы өңді, үлкен қара көзді, ойлы жүзді бала
Мінезі: зерек, аңғарымпаз, өнерге, сөзге құмар
Ерекшелігі: жаңаны тез қабылдайды, жырды жанымен тыңдайды
Ақындар жырынан рухани азық алады, өнерге деген ынтасы оянады
2. Барлас ақын
Үйге келген қонақ ақындардың бірі
Кәсібі: айтыскер, жыршы ақын
Мінезі: өнерлі, дарынды, ел аралап жүретін кезбе
Ерекше әрекеті: «Қобыланды батыр» жырын шабытпен жырлайды
Абайға өзінің домбырасын сыйға тартады — бұл символдық сыйлық, өнер дәстүрін жалғастыру белгісі
3. Байкөкше ақын
Барласпен бірге келген екінші қонақ ақын
Мінезі: ақкөңіл, өнерлі, әңгімешіл
Жыр-термелерімен Абайдың рухани дүниесін байытады
4. Ұлжан (Абайдың анасы)
Мінезі: ақылды, парасатты, мейірімді ана
Қасиеттері: қонақжай, шешен, әңгімеші
Балаларына үлгі болатын ұлағатты әйел
Отбасының рухани қазығы, ұлдарының тәрбиешісі
5. Зере әже (Абайдың әжесі)
Мінезі: көп өмір көрген дана, шебер әңгімеші
Ерекшелігі: Абайға ертегі, аңыз айтады, бойына ұлттық тәрбие сіңіреді
Абайдың рухани қалыптасуында үлкен орын алған тұлға
Халық даналығының қайнар көзі